Podział rabat pod względem trwałości roślin, to proste wytyczne pozwalające na tworzenie/wypełnianie kompozycjami poszczególnych części ogrodu. Po prostu w zielonej przestrzeni 'ogarniamy' rabatę jednoroczną, albo wieloletnią - tutaj opcje bylinowej i mieszanej. Co nieco informacji o każdej z nich oraz 'podpięte' wykazy roślin, co bardzo ułatwi działania w wyborze stylu rabaty oraz w tworzeniu jej formy, kolorytu oraz struktury. Tej wymarzonej/zaplanowanej/a przede wszystkim osadzonej w zgodzie z warunkami siedliskowymi (świetlnymi, glebowymi, hydrologicznymi).
 |
Tworzenie rabaty Podział rabat pod względem trwałości roślin |
Podział rabat pod względem trwałości roślin:
Rabaty sezonowe, (jednoroczne i dwuletnie). Tworzą je rośliny, które zdobią (kwiatami, liśćmi) od wiosny do późnej jesieni, albo o konkretnej porze roku. W przypadku takiej kompozycji, rośliny wymagają corocznego sadzenia lub przesadzania (dotyczy ozdobnych cebulowych). Plus taki, że te aranżacje pozwalają na łatwą zmianę doboru roślin, ich kolorystyki oraz układu struktury.
Grupa roślin sezonowych kwitnących w przedwiośniu i wiosną. Tutaj możemy stworzyć kompozycję z: bratków, jaskrów azjatyckich, stokrotek, pierwiosnków bezłodygowych oraz z ozdobnych roślin cebulowych, które rozkwitają o tej porze roku, ale muszą zostać posadzone poprzedniej jesieni. Do tej grupy należą: czosnek główkowaty, czosnek olbrzymi, hiacynt wschodni, hiacyntowiec hiszpański, irys holenderski, kamasja Leichtlina, krokus, narcyz, szachownica cesarska, szachownica kostkowata, szachownica lisia, szafirek, śnieżyca wiosenna, tulipan ogrodowy, tulipan turkiestański, zawilec wdzięczny. Każda z wymienionych roślin jest opisana w zasobach Vademecum Interesting Plants - wpisz nazwę konkretnej w wyszukiwarkę w lewym rogu strony. |
Tworzenie rabaty Rabata sezonowa Wiosna. W stylu nowoczesnym Kwietne podróże, Keukenhof ( foto ) |
Oczywiście, ktoś może powiedzieć, że wiele z tych 'cebulaków' nie musi być wykopywanych po zakończeniu sezonu wegetacyjnego. Czy mówiąc to ma również na uwadze, że po dwóch latach bez przesadzania pokrój i kwitnienie tych konkretnych jest słabsze? Warto wykopywać cebule roślin ozdobnych kwitnących wiosną, aby chronić je przed chorobami, szkodnikami i przed zagniwaniem, albo przesuszaniem. Optymalne warunki spoczynku, to prowadzi do lepszego kwitnienia w przyszłym sezonie, a także zapobiega nadmiernemu zagęszczeniu i wyjałowieniu gleby. Wykopywanie pozwala na kontrolę stanu cebulek i selekcję tych najzdrowszych, a także na zmianę miejsca sadzenia, co jest kluczowe dla sukcesu w uprawie wielu z tych gatunków.
Latem, mamy do czynienia z grupą roślin, gdzie wiele z nich sadzi się po ostatnich przymrozkach wiosną (maj), choć aksamitki, cynie można siać wcześniej. Panuje brak równowagi hydrologicznej, dlatego miejmy na uwadze, szczególnie w po upalnym dniu, o regularnym podlewaniu i usuwaniu przekwitłych kwiatów, by pobudzić rośliny do dalszego kwitnienia. Jednoroczne na pokazanie swojej witalnej formy mają tylko kilkanaście tygodni. Do grupy roślin na rabatę sezonową, gdzie piękne odsłony latem, należą również dwuletnie. Dwuletnie to specyficzna grupa roślin zielnych, których pełny cykl życiowy trwa dwa sezony wegetacyjne. Ich rozwój jest ściśle podzielony na dwie fazy W fazie wegetatywnej roślina skupia się na budowie silnego systemu korzeniowego oraz wykształceniu rozety liści przyziemnych,
 |
Tworzenie rabaty Rabata sezonowa Lato. W stylu nieformalnym Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
kumuluje tam energię słoneczna i substancje odżywcze. W fazie generatywnej, czyli po przezimowaniu roślina wypuszcza pęd kwiatostanowy, obficie kwitnie, wytwarza owoce i nasiona, a następnie zamiera. Przykłady roślin dwuletnich ozdobnych, które możemy zaprosić na rabatę sezonową i zakwitną latem: dziewanna fioletowa, dziewanna Chaixa, dziewanna pospolita, dziewanna wielkokwiatowa, dzwonek ogrodowy, goździk brodaty, malwa, miesiącznica roczna, naparstnica hybrydowa, naparstnica purpurowa, szałwia muszkatałowa. Na rabaty sezonowe zdobiące latem - cała lista, możemy wykorzystać: agapant, aksamitki, alstremeria, angelonia wąskolistna, begonia boliwijska, begonia bulwiasta, begonia stale kwitnąca, calibrachoa, celozja grzebieniasta, celozja kłosowa, celozja srebrzysta, cineraria hybrida, cynia, czarnuszka damasceńska, czubatka, dalie, dziewanna fioletowa, dziewanna Chaixa, dziewanna pospolita, dziewanna wielkokwiatowa, dzwonek ogrodowy, felicja gawędkowa, fuksja hybrydowa (jednoroczna),
 |
Tworzenie rabaty Rabata sezonowa Lato. W stylu wiejskim/rustykalnym Rośliny jednoroczne i dwuletnie Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
gazania, groszek pachnący, jaskry, kobea, koleus Blumego, kolinsja dwubarwna, koper ogrodowy, kosmos, lilie orientalne, lilie trąbkowe, limnantes Douglasa, lobelia przylądkowa, lwia paszcza, malwy, mieczyki, nemesja, niezapominajki, nikandra miechunkowata, pelargonie, petunie, plektrantus kolesuowaty, pozłotka kalifornijska, przypołudnik sercolistny, rudbekia owłosiona, sanwitalia rozesłana, słonecznik ozdobny, starzec srebrnolistny, stokrotka afrykańska, szałwia srebrzysta, szałwia muszkatałowa, szarłat, tytoń ozdobny, uczep rózgowaty, wilec purpurowy, wilec ziemniaczany, wrzosiec delikatny, zawciąg pospolity, złocień krzewiasty, żeniszek meksykański,
Co interesujące, niektóre z tej grupy roślin jednorocznych posiadają nasiona, które możemy wysiać jesienią. Nagietki,chaber bławatek, czarnuszka, gipsówka, maczek kalifornijski, mak, ostróżka,, smagliczka, ubiorek - można je wysiewać bezpośrednio do gruntu aż do połowy października. To zapewni roślinom wcześniejszy start w przyszłym roku
Tworząc jesienną rabatę sezonową, do maksimum możliwości wykorzystamy walory zdobiące roślin, które zakończą swą żywotność w tym samym sezonie. Tak jak i w poprzednich porach roku i tutaj możemy pozwolić sobie na coroczne eksperymentowanie
 |
Tworzenie rabaty Rabata sezonowa |
z układem i kolorystyką nasadzeń. Poza wieloma gatunkami jednorocznych, które poza latem utrzymają kwitnienie do pierwszych jesiennych przymrozków, na jesiennej sezonowej rabacie zdobić będą: aksamitki, aster chiński, begonia bulwiasta, begonia stale kwitnąca, bratki, celozja grzebieniasta, celozja kłosowa, celozja srebrzysta, cynia, dalie, gazania lśniąca, heliotrop peruwiański, kalocefalus, kapusta ozdobna, ketmia południowa, kocanki włoskie, koper ogrodowy, kufea ognista, lobelia przylądkowa, ogórek jeżyk, pelargonie, plektrantus kolesuowaty, rudbekia owłosiona, sanwitalia rozesłana, słonecznik ozdobny, szałwia srebrzysta, werbena patagońska, wilec klapowany, wrzosiec delikatny, złocień krzewiasty, żeniszek meksykański.
 |
Tworzenie rabaty Rabata sezonowa |
Z roślin krótkotrwałych ozdobnych pięknym 'łącznikiem' pomiędzy mijającym, a nowym rokiem są na pewno bratki ogrodowe. Ożywiają dolne partie rabaty przed nadejściem zimy i ponownie zaczynają kwitnąć już na przedwiośniu, przy łagodnej zimie pierwsze kwiaty mogą pojawić się nawet w lutym. Rośliny te zazwyczaj kończą kwitnienie na początku lata.
 |
Tworzenie rabaty Rabata bylinowa Jesień. W stylu nieformalnym Viola ×wittrockiana - Fiołek ogrodowy, bratek o., bratek - Viooltje (soort) ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
Rabaty bylinowe, w wielu stylach, w wielu ogrodach. Byliny ozdobne z liści, byliny ozdobne z kwiatów. Rośliny wieloletnie do grupy której zaliczamy nie tyko te powszechnie znane, ale z botanicznego punktu widzenia również trawy, ozdobne rośliny cebulowe oraz bulwiaste. Lekkim 'wypaczeniem' tematu
 |
Rabata bylinowa Lato/jesień. Rabata w stylu nieformalnym, jednostronna. Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
jest w tych kompozycjach nasadzanie krzewinek, które przecież nie są bylinami. Główną, bardzo motywującą zaletą rabat bylinowych jest to, że raz posadzone rośliny (poza 'cebulakami, oczywiście), pozostają w ogrodzie przez wiele lat, 'dają z siebie 100%' i to przy niewielkim nakładzie prac pielęgnacyjnych. Niektóre rośliny wystarczy oplewić, inne należy o odpowiednim czasie przycinać, czy tylko usuwać z nich przekwitłe kwiatostany. Oczywiście, jak w przypadku każdej innej rośliny i tutaj 'pierwsze skrzypce' przy doborze do kompozycji, to określenie warunków siedliskowych. Dobór na rabatę takich, którym sprzyjają zbliżone warunki uprawy. Różnice pożądane od bylin z tej grupy są takie, aby kwitnące kwitły o różnych porach roku, a te ozdobne z liści sezonowych podbijały koloryt w różnych odcieniach rabaty jesienią, a zimozielone były trwałą bazą, ale też w barwnym urozmaiceniu - wtedy mamy do czynienia z rabatą bylinową całoroczną. Każda z rabat bylinowych powinna posiadać, (ale nie musi), piętro wysokie, piętro średnie i najniższe - obwódkę.
Dobór roślin pod względem kompozycji: 1). Pod względem lokalizacji/punktu obserwacyjnego może być jednostronna (przy płotach, żywopłotach, ścianach) oraz dwustronna (wyspowa), czyli tworzona na środku trawnika jako centralny punkt ogrodu. W dwustronnej najwyższe rośliny sadzi się w centrum, a mniejsze promieniście w stronę brzegów. 2). Kolejny dobór roślin, to pod względem w jakim stylu kompozycja: angielskie, formalne, nieformalne, naturalistyczne, nowoczesne, preriowe, romantyczne (nie zawsze z angielskim sznytem), tematyczne (monokultura), wiejskie.
 |
Tworzenie rabaty Rabata bylinowa Rabata w stylu nowoczesnym, wyspowa Cortaderia sselloana - Trawa pampasowa, Kortaderia pam. - Pampasgras ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
3). Podział ze względu na dobór kolorystyczny i teksturę, czy mogą to być kompozycje monochromatyczne (jeden kolor i jego odcienie - np., elegancka biel, romantyczny róż), kontrastowe (zestawienie barw przeciwstawnych - wyrazistość, energia, dynamika) oraz rabaty oparte na teksturze (skupienie uwagi na kształcie liści i pokroju roślin).
Rabata bylinowa, to ogromny wachlarz różnorodności wizualnej. Poza taką, gdzie 'coś' zdobi o każdej porze roku, możemy stworzyć kompozycje z naciskiem na oszałamiający efekt wiosennym, letnim, czy jesiennym pięknem. Spis bylin - tutaj. Spis trawiastych - tutaj. Spis cebulowych kwitnących wiosną - tutaj. Spis cebulowych, bulwiastych i kłączowych kwitnących latem wymagających wykopania przed nadejściem zimy - begonia bulwiasta, dalia, frezja, inkarwilla, ismena, kalia mieszańcowa, kanna, krokosmia, roszczotnia, śniedek, tuberoza, tygrysówka, warkocznica dwubarwna, zwartnica.
Bylinowa kompozycja 'udana', gdy sadzone na niej rośliny w grupach po kilka lub nawet po kilkanaście sztuk tego samego gatunku. Oczywiście, 'gdzieś to się je' wespół/zespół ze stylem rabaty, w przypadku niektórych jest charakterystyczny układ. To zbiór wieloletni, a jak wiadomo, przy naturalnych predyspozycjach tych roślin, co roku w zależności od konkretnego gatunku jesienią/albo wiosną możemy dokonywać podziału ich brył korzeniowych i pozyskiwać kolejne egzemplarze. Większość rozmnaża się również przez sadzonki (zielne, pędowe, liściowe - od późnej wiosny do wczesnej jesieni). )Podobnie pozyskiwanie kolejnych bylin, gdzie oddzielanie cebulek od cebuli macierzystej.
 |
Tworzenie rabaty Rabata bylinowa Wiosna. Rabata w stylu monokulturowym, jednostronna Allium giganteum - Czosnek olbrzymi - Sierui ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
 |
Rabata bylinowa Lato/jesień. Rabata w stylu nieformalnym, wyspowa Hosta - Funkia - Hartlelie ( foto ) |
Rabaty mieszane, łączą różne typy roślin pod względem ich trwałości. Byliny, krzewy ozdobne, pnącza, cebulowe, a także (najczęściej na obwódki) rośliny jednoroczne. Takie roślinne urozmaicenie zapewnia kompozycjom zmienność i atrakcyjność przez cały rok. To możliwość
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Rabata w stylu nieformalnym, jednostronna Hosta - Funkia - Hartlelie ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
'podkręcenia' raby kwiatami i ozdobnymi liśćmi o konkretnej porze roku. Zimozielone byliny, krzewy - tu i na typowo bylinowych kompozycjach, mile widziane. Rabatę mieszaną mogą tworzyć wyłącznie krzewy - rabata krzewiasta - shrub border'. Oczywiście, na sukces w stworzeniu pięknej rabaty mieszanej będzie miało to, czy poprawnie określimy warunki siedliskowe. Dobór roślin pod względem zbliżonych uwarunkowań uprawy, pod względem lokalizacji. Zachowanie piętrowości i odpowiedniej odległości w nasadzaniu roślin, aby każda miała zagwarantowaną odpowiednią przestrzeń do witalnego rozwoju (zaprezentowania swoich wdzięków). Wybieramy w jakim stylu ma być kompozycja, dobieramy rośliny pod upodobania kolorystyczne/tekstury/czasu ich kwitnienia. W stosunku do każdej z roślin przeprowadzamy prace pielęgnacyjne (niektóre krzewy ozdobne, czy byliny należy przycinać w konkretnym terminie, 'cebulaki' zaś wykopywać, poza tym gdzieniegdzie wyplewić itd., itp.
Bez względu na to, jaki rodzaj rabat pod względem trwałości roślin wybraliśmy do swojej ogrodowej przestrzeni - sezonową, bylinową, czy mieszaną - pamiętajmy na początku oprzyjmy tworzenie kompozycji na znajomości warunków siedliskowych, a później na regularnej pielęgnacji. W przypadku każdej z rabat możemy stosować nawozy organiczne. Długofalowe zdrowie gleby (bez degradacji), ochrona środowiska, zrównoważony rozwoju ogrodu, a kolejny plus taki, że jeśli pomiędzy typowo ozdobnymi zioła, kwiaty jadalne, czy rośliny ozdobne z jadalnymi owocami - to dobro możemy spożytkować w kuchennych rewolucjach. Piękno i użyteczność w jednym.
Panuje brak równowagi hydrologicznej, więc maszerując z konewką zadbajmy, aby w podłożu utrzymywał się odpowiedni stopień wilgotności. Woda powinna posiadać temperaturę zbliżoną do tej jaka panuje w otoczeniu roślin.
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Jesień. Rabata w stylu nieformalnym, jednostronna Cortaderia sselloana - Trawa pampasowa, Kortaderia pam. - Pampasgras ( foto ) |
.jpg) |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Rabata krzewiasta - 'Shrub border' Lato. Rabata w stylu nieformalnym, jednostronna oraz Hydrangea macrophylla - Hortensja ogrodowa - Hortensia ( foto ) |
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Jesień. Rabata w stylu nowoczesnym, jednostronna Euonymus alatus - Trzmielina oskrzydlona - Gevleugelde spindel ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Lato. Rabata w stylu nieformalnym, jednostronna Rośliny cienia ( foto ) Paprociowisko ( foto ) Hosta - Funkia - Hartlelie ( foto ) Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Lato. Rabata w stylu angielskim, jednostronna Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
 |
Tworzenie rabaty Rabata mieszana Lato. Rabata w stylu nowoczesnym, jednostronna na skarpie Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione z ( foto ) |
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz