Acer saccharinum - Klon srebrzysty - Zilveresdoorn

                                                  Klon srebrzysty, to dynamicznie rosnące drzewo liściaste, którego naturalne stanowiska znajdują się w Ameryce Północnej. W swojej ojczyźnie porasta przede wszystkim wilgotne doliny rzeczne, obrzeża jezior oraz tereny zalewowe we wschodnich i środkowych rejonach Stanów Zjednoczonych oraz Kanady. Z wiekiem wykształca potężny, szeroki i wyjątkowo malowniczy pokrój o luźnej, często płaczącej koronie z długimi, łukowato przewieszającymi się gałęziami. W warunkach klimatycznych Polski to długowieczne drzewo osiąga imponujące rozmiary, 

                                                                           Silver maple.eng

Acer saccharinum - Klon srebrzysty - Zilveresdoorn

'Laciniatum'

 (VIII)

dorastając nawet do trzydziestu metrów wysokości przy szerokości korony przekraczającej często piętnaście metrów. Jego głęboko powcinane, pięcioklapowe liście są sezonowe - jesienią przebarwiają się na jasny, jaskrawożółty lub pomarańczowy kolor, po czym opadają przed zimą. Zgrabione jesienią liście klonu srebrzystego doskonale nadają się do kompostownika, ponieważ dzięki delikatnej strukturze szybko ulegają rozkładowi, wzbogacając pryzmę w cenną materię organiczną.

                                                 Głównym walorem estetycznym tego gatunku, od którego pochodzi jego nazwa, jest unikalna, dwubarwna kolorystyka blaszki liściowej, która przy każdym podmuchu wiatru tworzy interesująca odsłonę. Podczas gdy wierzchnia strona liścia ma intensywny zielony kolor,

jego spód jest pokryty matowym srebrzystobiałym nalotem. Ta anatomiczna cecha sprawia, że poruszana wiatrem korona drzewa wydaje się migotać i mienić srebrzystym blaskiem, co daje dynamiczny efekt wizualny. W aranżacji przestrzeni klon srebrzysty idealnie wpisuje się w wielkopowierzchniowe założenia ogrodowe, rozległe parki miejskie, ogrody naturalistyczne oraz krajobrazowe nasadzenia nad brzegami zbiorników wodnych, stawów czy naturalnych cieków rzecznych. Ze względu na potężne docelowe 'gabaryty' oraz kruche drewno podatne na wyłamania podczas silnych wichur, drzewo to powinno być sadzone w bezpiecznej odległości od zabudowań, najlepiej na otwartej przestrzeni dużego trawnika jako dominujący soliter.                                            

Acer saccharinum - Klon srebrzysty - Zilveresdoorn

'Laciniatum'

 (VIII)

Wprowadzony jako soliter na dużym trawniku, klon srebrzysty potrzebuje odpowiedniego sąsiedztwa niższych roślin, które optycznie podbiją jego monumentalną sylwetkę oraz uwypuklą unikalne podbicie liści. Najładniejsze, pełne głębi kompozycje tworzy w zestawieniu z roślinami o ciemnym, głębokim ulistnieniu lub wyrazistej, geometrycznej strukturze, które sadzi się w pewnej odległości. Walory estetyczne klonu doskonale podkreślają duże plamy ciemnozielonych lub niskich krzewów iglastych, takich jak cisy czy jałowce, a także krzewy liściaste o soczyście zielonych/purpurowych liściach, na przykład pęcherznice kalinolistne lub bordowe odmiany berberysów. Na poziomie runa jego potężną posturę genialnie równoważą rozłożyste, cieniolubne byliny o ozdobnych liściach - wielkie funkie (hosty), rodgersje oraz wysokie paprocie, które tworzą harmonijną, wielopiętrową strukturę architektoniczną. 

                                            Klon srebrzysty wykazuje bardzo satysfakcjonującą mrozoodporność w warunkach środkowoeuropejskich i jest przypisany do strefy USDA 4 (wytrzymuje spadki temperatur od -34,4°C do -28,9°C). Oznacza to, że jest w pełni odporny na mrozy na terenie całego kraju. Pod kątem wymagań świetlnych drzewo to zdecydowanie preferuje stanowiska w pełni słoneczne, gdzie jego korona zyskuje najbardziej regularny, gęsty pokrój, a liście optymalnie wybarwiają się jesienią. Najbardziej optymalnym podłożem są gleby głębokie, żyzne, próchniczne oraz wilgotne 

Acer saccharinum - Klon srebrzysty - Zilveresdoorn

'Laciniatum'

 (VIII)

- gatunek ten uwielbia bliskość wody i doskonale znosi okresowe zalewanie podłoża. Jest jednak rośliną wysoce adaptacyjną; bez większych problemów poradzi sobie także na gorszych, piaszczystych i suchych glebach, choć wtedy jego tempo wzrostu wyraźnie spadnie. 

                                               Zabiegi pielęgnacyjne wokół tego gatunku skupiają się przede wszystkim na wspieraniu młodych egzemplarzy w pierwszych latach po posadzeniu oraz na regularnym utrzymywaniu higieny wokół drzewa. Młode drzewka warto każdej wiosny obficie podsypywać kompostem lub wieloskładnikowym nawozem organicznym, co dostarczy im niezbędnych składników odżywczych do budowy potężnej biomasy. Równie ważnym wiosennym zabiegiem jest ściółkowanie gleby wokół pnia grubą warstwą kory sosnowej, co skutecznie zatrzymuje wilgoć w podłożu i ogranicza ekspansję chwastów. W okresie letnich upałów i przedłużającej się suszy, a także podczas bezśnieżnej i suchej zimy (w bezmroźne dni w godzinach południowych) młode klony wymagają systematycznego, obfitego podlewania, by zapobiec groźnemu zasychaniu systemu korzeniowego.

Jesienne oraz zimowe prace pielęgnacyjne zamykają roczny cykl opieki nad klonem srebrzystym, dbając o estetykę i bezpieczeństwo w ogrodzie. Jesienią kluczowym zadaniem jest regularne wygrabianie opadłych liści z trawnika i rabat; dzięki ich delikatnej strukturze zebrany materiał stanowi doskonały, szybko rozkładający się wkład do kompostownika. Ze względu na naturalną kruchość drewna tego gatunku, u starszych okazów należy regularnie kontrolować stan korony i w razie potrzeby usuwać suche, nadłamane lub krzyżujące się gałęzie. Ewentualne cięcie sanitarno - korygujące

Acer saccharinum - Klon srebrzysty - Zilveresdoorn

'Laciniatum'

 (VIII)

wykonuje się wyłącznie późnym latem (od sierpnia do września) lub późną zimą, ponieważ przycięty wczesną wiosną klon srebrzysty charakteryzuje się intensywnym wyciekiem soków, co drastycznie osłabia roślinę i otwiera drogę infekcjom grzybowym.   

                                          Rozmnażanie klonu srebrzystego wyróżnia się unikalnym na tle innych klonów rytmem biologicznym, który pozwala na bardzo szybkie i efektywne pozyskanie nowych okazów drogą generatywną. W odróżnieniu od większości gatunków z tego rodzaju, nasiona klonu srebrzystego dojrzewają i opadają z drzew bardzo wcześnie, bo już pod koniec wiosny - na przełomie maja i czerwca. Ponieważ te charakterystyczne, duże skrzydlaki nie przechodzą okresu spoczynku i wykazują zdolność do natychmiastowego wzrostu, zebrane prosto z ziemi świeże owoce należy wysiać od razu do wilgotnego, lekkiego podłoża. Umieszczone w ziemi kiełkują one dosłownie w ciągu kilku dni, a młode siewki cechują się potężną dynamiką rozwoju, tworząc silne i dobrze ukorzenione drzewka przed nadejściem zimy. 

W przypadku szlachetnych odmian ozdobnych rozmnażanie z nasion jest niewskazane, ponieważ siewki nie powtarzają unikalnych cech rośliny matecznej, co wymusza zastosowanie technik wegetatywnych. Pierwszą z nich jest pobieranie sadzonek zielnych w lipcu z młodych, elastycznych pędów wierzchołkowych. Po usunięciu dolnych liści i zastosowaniu środka ukorzeniającego, umieszcza się je w wilgotnej mieszance torfu i piasku, dbając o bardzo wysoką wilgotność powietrza pod osłoną foliową. Najbardziej profesjonalną metodą, stosowaną masowo do produkcji form szczepionych na pniu, pozostaje jednak szczepienie i oczkowanie. Zabieg ten wykonuje się najczęściej latem, w lipcu lub sierpniu, na zdrowych, młodych podkładkach wyhodowanych z czystego gatunku klonu srebrzystego, co gwarantuje idealną zgodność tkankową i błyskawiczne zrastanie się komponentów. 

                                         Klon srebrzysty - obok cukrowego - posiada bardzo słodki sok. Dawniej rdzenni Amerykanie masowo naciągali jego pnie wczesną wiosną, aby pozyskać surowiec do produkcji syropu klonowego. Sok ten ma jednak nieco niższą zawartość cukru, co wymaga dłuższego odparowywania.

Nie z samą słodyczą wiąże się natura tego drzewa. Wykształca ono niezwykle silne, płytkie i dalekosiężne korzenie. W uprawie miejskiej oraz ogrodowej potrafią one wysadzać płyty chodnikowe, niszczyć krawężniki oraz wrastać w nieszczelne rury kanalizacyjne. Należy bezwzględnie sadzić ten gatunek z dala od podziemnej infrastruktury. 

 

 Acer -  Klon (gatunki) - Esdoorn ( foto ) 

Przypisy:

Licencja: CC-BY-SA 4.0 Deed

https://www.vip-colors.com/ 

https://en.wikipedia.org/wiki/Acer_saccharinum

https://pl.wikipedia.org/wiki/Klon_srebrzysty

https://nl.wikipedia.org/wiki/Witte_esdoorn