Vademecum Interesting Plants: Echium webbi - Żmijowiec Webba

Echium webbi, to jest żmijowiec Webba, fascynujący przedstawiciel rodziny ogórecznikowatych, który w warunkach naturalnych jest dumnym endemitem wyspy La Palma w archipelagu Wysp Kanaryjskich. W swoim rodzimym, słońcem spowitym środowisku jako zimozielony krzew liściasty, porasta suche skaliste zbocza oraz widne lasy sosnowe, gdzie wykształcił niezwykłą odporność na okresowe susze i intensywne kąpiele słoneczne. To właśnie pochodzenie ukształtowało jego unikalny charakter, łączący surowość formy z egzotyczną elegancją,

Webb viper's bugloss.eng

Echium webbi - Żmijowiec Webba - Slangenkruid
(V)

która coraz śmielej wkracza do europejskich ogrodów i na słoneczne tarasy.

Roślina charakteryzuje się wzniesionym, silnie rozgałęzionym pokrojem, przybierając formę gęstego, niemal architektonicznego krzewu. Jej pędy są gęsto pokryte lancetowatymi, srebrzysto-zielonymi liśćmi, które swoją szorstkość i charakterystyczne owłosienie zawdzięczają licznym drobnym włoskom – to naturalna bariera chroniąca tkanki przed utratą wilgoci. Największy spektakl dekoracyjny rozpoczyna się wiosną (w maju) i trwa przez znaczną część lata. Żmijowiec Webba wytwarza

wtedy imponujące, kłosowate kwiatostany, które mogą osiągać znaczne rozmiary, gęsto obsypując się drobnymi kwiatami o głębokim, niemal szafirowym odcieniu niebieskiego, co w połączeniu ze srebrzystym ulistnieniem tworzy kompozycję o niezwykłej sile wyrazu.

Właśnie ze względu na te wyjątkowe walory zdobnicze oraz spektakularnie długie kwitnienie, Echium webbii staje się pożądanym gościem w przydomowych ogrodach oraz na tarasach, gdzie pełni rolę wyrazistego akcentu wertykalnego. Należy jednak pamiętać, że w warunkach klimatycznych Polski roślina ta zaliczana jest do grupy gatunków niezimujących na zewnątrz. Brak mrozoodporności sprawia, że najbezpieczniejszą formą jej uprawy jest prowadzenie w donicy (wkopanej bez dna do podłoża, albo wyeksponowanej w słonecznym zakątku). Taki sposób pielęgnacji pozwala na swobodne eksponowanie rośliny w pełnym słońcu podczas ciepłych miesięcy, a w drugiej połowie października – przed wystąpieniem pierwszych przymrozków – bezpieczne przeniesienie jej do nieogrzewanego pomieszczenia z dostępem do dziennego światła, gdzie w stanie spoczynku przy regularnych, ale niezbyt obfitych dostawach wody - przetrwa do kolejnego sezonu.

Echium webbi - Żmijowiec Webba - Slangenkruid
(V)

Wprowadzenie Echium webbii do aranżacji tarasowych, czy w donicy do ogrodu - otwiera również ciekawe możliwości florystyczne. Jego charakterystyczne, kłosowate kwiatostany doskonale sprawdzają się jako kwiat cięty, wprowadzając do bukietów unikalną strukturę, dynamikę oraz rzadko spotykany w naturze, głęboki odcień niebieskiego. Decydując się na pozyskanie pędów do wazonu, należy robić to z dużą uwagą – zaleca się wycinanie ich w sposób symetryczny, co pozwala zachować harmonijny, regularny pokrój krzewu i zapobiega jego nieestetycznemu deformowaniu.

Sukces w uprawie doniczkowej tego gatunku opiera się na zapewnieniu mu drożnego, a jednocześnie zasobnego podłoża, które z jednej strony odprowadzi nadmiar wody, a z drugiej dostarczy niezbędnych składników odżywczych. Jako środek rozluźniający warto zastosować keramzyt ogrodniczy. Żmijowiec Webba wymaga regularnych dostaw wody, jednak z zachowaniem zasady umiaru – nawadnianie przeprowadzamy w momencie, gdy wierzchnia warstwa ziemi wyraźnie przeschnie; donica z odpływem, aby nadwyżki deszczówki miały ujście. Ta zimozielona roślina świetnie poradzi sobie z czasowymi suszami wtedy, gdy w ogrodowym podłożu, jednak uprawa w donicy - to wymaga większej uwagi jeśli idzie o stopień wilgotności podłoża. Aby roślina mogła w pełni zaprezentować swój potencjał wzrostu i obfitość kwitnienia (w donicy wysokość od 0.8 do 1.4 metra) - niezbędne jest systematyczne nawożenie. W marcu, jeszcze pod dachem, przesadzamy do świeżej niewyjałowionej mieszanki.

Echium webbi - Żmijowiec Webba - Slangenkruid
(V)

Na letnisku w okresie intensywnej wegetacji, od maja do późnego lata, warto stosować nawozy dla roślin kwitnących o podwyższonej zawartości potasu i fosforu, co wzmocni strukturę pędów i nasycenie barwy kwiatów.

Ważnym zabiegiem pielęgnacyjnym, wpływającym zarówno na estetykę, jak i kondycję rośliny, jest usuwanie przekwitniętych kwiatostanów. Wycinanie ich tuż po utracie dekoracyjności zapobiega zawiązywaniu nasion, co jest dla rośliny procesem bardzo energochłonnym. Kwiatostan należy ciąć tuż nad pierwszą parą zdrowych, w pełni wykształconych liści, znajdujących się bezpośrednio pod kłosem. Takie cięcie zapobiega pozostawianiu suchych, bezlistnych kikutów, które mogłyby stać się pożywką dla patogenów grzybowych i negatywnie wpływać na wizerunek całego krzewu. Dzięki temu żmijowiec może przekierować swoje soki witalne na wzmocnienie ulistnienia oraz stymulację dalszego rozwoju. Tak prowadzona roślina nie tylko zachowuje schludny wygląd przez cały sezon, ale staje się silniejsza i lepiej przygotowana do okresu zimowania w pomieszczeniu. Pod dach, przy zimowaniu, jak i przy 'przeprowadzce' na letnisko pod 'swoje ważącą' donicę warto podłożyć podstawkę na kółkach. Zimą donica nie będzie miała kontaktu z chłodniejszą posadzką - 'ciepłe nogi' dla rośliny, a przy wynoszeniu i wnoszeniu nasz kręgosłup zostanie odciążony.

Określanie żmijowca Webba mianem rośliny dwuletniej lub byliny jest błędne. Wynika to z faktu, że wiele popularnych gatunków żmijowców, to faktycznie rośliny monokarpiczne (zakwitają raz po dwóch latach i zamierają). Ale nie jest tak w przypadku tego gatunku. Echium webbi, to zimozielony krzew liściasty. Jeśli posiadamy 'miejscówkę' do jego zimowania, warto zaprosić go do tarasowej, czy ogrodowej przestrzeni - długo kwitnie i nie jest powszechnie spotykaną rośliną, co podbija jego atrakcyjność.