wtorek, 5 stycznia 2021

Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger

                                    Jukka wspaniała, jest kolejnym z bardzo atrakcyjnych gatunków rodzaju yukka. Bez dodatkowej ochrony, posadzona w podłożu, gdzie drenaż, zniesie do -15°C, gdy spodziewamy się większych temperatur 'na minusie', warto z niej zrobić 'chochoł', (czyli opatulić).

                                                                                Spanish bayonet.eng

Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger
   ''Variegrata'

Jukka wspaniała, to nie tylko gatunek z wąskimi, sztywnymi, 'prostymi' ciemnozielonymi liśćmi; to również odmiany pełne koloru, bądź kolorów. Wielką popularnością cieszą się odmiany 'Variegrata' (liście z żółtymi i z czerwonymi marginesami)

oraz 'Bright Star', gdzie liście dwubarwne żółto zielone. Zielone, bądź kolorowe liściaste rozety, są ałorocznymi zimo zielonoymi ozdobami. W sezonie ponad nimi, od połowy pędów królują zachwycające kwiatostany.  

                                Bylina/krzew (kwestia sporna wśród botaników), tworzy na wierzchołku korzeni bardzo silnie zredukowany pień z którego wyrasta rozeta liściowa. Po zakończeniu kwitnienia, usuwamy dość nisko pęd, ale nie ruszamy rozety, po przezimowaniu to właśnie z niej wyrosną młode rozetki, które z tygodnia na tydzień będą 'szły w masę'. Jeśli stare części będą 'straszyły' swoim wyglądem, wtedy je usuwamy. Regularnie również oczyszczamy roślinę z części przeschniętych, przemarzniętych, połamanych. 

                                Jukka wspaniała,  nadaje się do uprawy na naszej szerokości geograficznej. Przed zimą należy osłonić rozetę. Może to być, przy niewielkim egzemplarzu, nadbudowany szklany, plastikowy daszek, albo na podporach użycie przezroczystej plandeki. Kilkudniowe mroźne temperatury, większe  niż -15°C, z tym plant sobie poradzi, jednak kombinacja chłodu i wody w środku, będzie zabójcza.W zależności od odmiany oraz warunków uprawy,  pojedyncza rozeta osiąga wysokość/szerokość od 0.3 do 0.8 metra, przy kilku rozetach rozmiary zaczynają wyraźnie 

Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger
   ''Bright Star'

'zaznczać' obecność rośliny w ogrodowej przestrzeni. Pędy 'oblepione' dzwonkowatymi kremowymi kwiatami, mogą osiągać wysokość od 1 do 2.5 metra. Jest więc czym cieszyć oczy. Kwietny spektakl może rozpocząć się już w połowie czerwca i trwać nieprzerwanie do końca lipca. Jeśli roślina zakwitnie później, okres kwitnienia 'zahacza' o sierpniowe dni. Aby ukazała w pełni swoje zdobnicze walory wymaga okresu przygotowawczego. To znaczy, że warto ją posadzić w maju, aby jej kwiatostany podziwiać dopiero w następnym roku w czerwcu. Macierzyste tereny, (południowo wschodnia część Ameryki Północnej), to ciepło i wiele słońca. Dlatego nasadzenia jesienne tej rośliny są mniej praktykowane, niż wiosenne, gdzie plant przy 'zadamawianiu' ma szanse na bogatsze 'dostawy' energii słonecznej.  Podłoże przepuszczalne,gdzie pH w kierunku zasadowego. Przy glebie zakwaszonej, w dołek, a potem rok rocznie wiosną obkopując roślinę kilkunastoma niezbyt głębokimi dołkami , poza mieszanką świeżej ziemi zmieszanej z kompostem, wcieramy kilka kawałków kredy. Odpowiedni drenaż, to gwarancja w sukcesie uprawy tego gatunku. Miejsca zalewowe, te ze zbyt zbitą ziemią, odpadają. Przed posadzeniem, warto w dołek wsypać 10 do 15 centymetrów kamyków, zasłonić drobno oczkowaną siatką, będzie to przestrzeń zabezpieczająca bryłę korzeniową przed zgnilizną. Wiosną wskazane ściółkowanie kawałkami kory, (odpada odchwaszczanie, zmniejszenie wyparowywania wody). Przed nastaniem ziemi, należy zgarnąć ściółkę i obsypać rośliny kilkunastocentymetrową kołderką świeżej ziemi, którą na wiosnę nie trudno będzie rozsunąć. Potem kilka' dołków' z kompostem, nowa ściółka. Zasilamy od końca marca do momentu rozkwitu

Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger
   ''Variegrata'

ostatnich kwiatostanów nawozem wieloskładnikowym przeznaczonym dla roślin wieloletnich kwitnących, byliny/krzewy (ilość i częstotliwość, według zaleceń na etykiecie). W sezonie, możemy również posiłkować się dostawami rozcieńczonymi z wodą gnojówek, (żywokost, pokrzywy, czosnek). Dla jukki wspaniałej, stały średni stopień wilgotności podłoża. Przy panującym braku równowagi hydrologicznej, latem i przy bezśnieżnych zimach, nie obejdzie się bez spacerów z konewką. Latem podlewamy rano, albo pod wieczór, gdy słońce już 'nie daje popalić', zaś zimą w bezmroźny dzień w godzinach południowych. Woda zawsze powinna posiadać temperaturę zbliżoną do tej, jaka panuje w otoczeniu roślin. 

                                        Rozmnażanie jukki wspaniałej z nasion, jest długotrwałe, roślinom trzeba zapewnić przez większość czasu wysokie temperatury. O wiele łatwiejszy sposób na pozyskanie młodych egzemplarzy, to oddzielenie od rośliny macierzystej niewielkich rozetek, (jak wcześniej w opisie, tym razem również usamodzielnienie maj - lipiec). 

                                      Bez wątpienia, mamy tutaj do czynienia z rośliną, która przy odpowiednich uwarunkowaniach 'potrafi się pokazać'. Umiejętnie wyeksponowana, latem pięknymi kwiatostanami przyozdobi zieloną przestrzeń, albo tę tarasową - tak właśnie, nadaje się do prowadzenia w uprawie pojemnikowej. Donica powinna być odpowiednich rozmiarów, z odpływem, z materiału dostosowanego do pozostania na zewnątrz w czasie trudnych zimowych warunków. Wtedy też mamy 'kontrolę' nad tym, że gatunek ten nie ma możliwości 'zadomowić się na stałe' w ogrodzie.

Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger




Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger
   ''Variegrata'




Yucca gloriosa - Jukka wspaniała - Spanish dagger
   ''Bright Star'



Przypisy:

Licencja: [CC-BY-SA 3.0 Deed]

https://pl.wikipedia.org/wiki/Jukka

https://nl.wikipedia.org/wiki/Yucca

https://en.wikipedia.org/wiki/Yucca_gloriosa

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz