Brzmienie zakorzenione w naturze. Botanika w świecie instrumentów

                                             Świat muzyki od samych swoich początków pozostaje nierozerwalnie związany z instrumentami wytwarzanymi z surowców roślinnych. Ta niezwykła, dźwiękowa podróż, będąca współcześnie udziałem miliardów ludzi na całym świecie, rozpoczęła się przed tysiącami lat od prostych instrumentów rdzennych plemion, które do określania tożsamości, scalenia więzi oraz do indywidualnego wyrażania duchowego i mentalnego - wykorzystywały łatwo dostępne zasoby natury, takie jak bambus, wydrążone pnie, czy trzcina. Z biegiem wieków ludzkość w mistrzowski sposób rozwinęła 

Rośliny i ludzie 

Brzmienie zakorzenione w naturze. Botanika w świecie instrumentów

Jimmy Page “Number One”, gitara  Gibson 'Les Paul'

Zdjęcie zostało pobrane i udostępnione ze strony ( foto )

tę unikalną współpracę z królestwem roślin, doprowadzając rzemiosło produkcji instrumentów do absolutnej perfekcji. Dzisiejsze flagowe arcydzieła światowych manufaktur - od potężnych fortepianów 'Steinway' i kultowych gitar 'Les Paul', przez legendarne skrzypce z Doliny Fiemme, aż po precyzyjne klarnety 'Yamaha' – to żywe pomniki tej wielopokoleniowej, 'botaniczno-artystycznej' symbiozy.

                                          Współczesna produkcja tych elitarnych instrumentów opiera się na bezkompromisowej selekcji konkretnych gatunków drzew, których unikalne parametry anatomiczne decydują o ostatecznej barwie dźwięku. W profesjonalnym procesie tworzenia legendarnych

Echium webbi - Żmijowiec Webba - Slangenkruid

                                               Echium webbi, to jest żmijowiec Webba, fascynujący przedstawiciel rodziny ogórecznikowatych, który w warunkach naturalnych jest dumnym endemitem wyspy La Palma w archipelagu Wysp Kanaryjskich. W swoim rodzimym, słońcem spowitym środowisku jako zimozielony krzew liściasty, porasta suche skaliste zbocza oraz widne lasy sosnowe, gdzie wykształcił niezwykłą odporność na okresowe susze i intensywne kąpiele słoneczne. To właśnie pochodzenie ukształtowało jego unikalny charakter, łączący surowość formy z egzotyczną elegancją,

                                                                Webb viper's bugloss.eng

Echium webbi - Żmijowiec Webba - Slangenkruid
 (V)

która coraz śmielej wkracza do europejskich ogrodów i na słoneczne tarasy.

                                        Roślina charakteryzuje się wzniesionym, silnie rozgałęzionym pokrojem, przybierając formę gęstego, niemal architektonicznego krzewu. Jej pędy są gęsto pokryte lancetowatymi, srebrzysto-zielonymi liśćmi, które swoją szorstkość i charakterystyczne owłosienie zawdzięczają licznym drobnym włoskom – to naturalna bariera chroniąca tkanki przed utratą wilgoci. Największy spektakl dekoracyjny rozpoczyna się wiosną (w maju) i trwa przez znaczną część lata. Żmijowiec Webba wytwarza

Rhododendron kiusianum - (Azalia kiusiuańska) - Kiusianum azalea

                                            (Azalia kiusiuańska) - mamy do czynienia z różanecznikiem, który zimą 'trzyma' cześć liści. Jego widowiskowe wiosenne kwitnienia przystroi każdą z wyznaczonych ogrodowych przestrzeni, czy to w kompleksie zielni miejskiej, czy w prywatnym przydomowym zaciszu. Rodzime tereny tego gatunku, to Japonia. Ze względu na duże walory zdobnicze i łatwość w uprawie (przy poszanowaniu jego podstawowych potrzeb świetlnych, glebowych i wodnych), bardzo często

                                                                            Kyushu azalea.eng

Rhododendron kiusianum - (Azalia kiusiuańska) - Kiusianum azalea

Zdjęcie wykonała i udostępniła do publikacji pani Joanna

jest wykorzystywana w krzyżowaniu z innymi gatunkami rodzaju, czego wynikiem są kolejne i kolejne atrakcyjne hybrydy. Pod 'szyldem' rhododendron kiusianum, wiosenne kwitnienie odmian, gdzie kwiaty białe, różowe, bądź czerwone. To, że dosłownie 'oblepiają' w dużych ilościach wszystkie pędy sprawia, że gatunek jest jednym z atrakcyjniejszych pośród innych azalii. Liczmy się z pokrojem, gdzie pomiędzy

Salvia officinalis - Szałwia lekarska - Echte salie

                                    Szałwia lekarska, ozdobna roślina ogrodowa, która dzięki swym właściwościom smakowym i leczniczym od dawna jest wykorzystywana w ziołolecznictwie oraz w kuchennych rewolucjach. Wielofunkcyjna, nietrudna w uprawie, o okazałych widowiskowych kształtach. Z czasem jej szarozielone pędy drewnieją od dołu; więc łącząc cechy byliny i krzewu klasyfikowana jest jako półkrzew. Rodzime tereny, to strefa śródziemnomorska. Choć należy okryć ją przed nadejściem zimy, 

                                                                              Sage.eng

Salvia officinalis - Szałwia lekarska - Echte salie 

'Purpurascens'

co wymaga większych nakładów pracy pielęgnacyjnych, z dużym powodzeniem od bardzo dawna jest uprawiana w Polsce. W ziołowym zakątku, czy w ogrodzie pośród roślin ozdobnych; wszędzie tam, gdzie słoneczne, osłonięte od wiatru stanowiska oraz przepuszczalne żyzne gleby z pH w kierunku zasadowym, o stałym umiarkowanym stopniu wilgotności. W zestawieniach z innymi gatunkami szałwii, albo w kompozycjach naturalistycznych z innymi roślinami o podobnych potrzebach siedliskowych

Pelargonium grandiflorum - Pelargonia wielkokwiatowa - Franse geranium

                                              Pelargonia wielkokwiatowa, znana również jako pelargonia angielska, bądź pelargonia królewska - to bez wątpienia najbardziej dystyngowana przedstawicielka rodzaju pelargonium, która cieszy się niesłabnącym uznaniem miłośników roślin. Gatunek wyjściowy, na bazie którego powstały współczesne, zachwycające kultywary, pochodzi z południowych krańców Afryki. To właśnie tamtejszy klimat ukształtował jej charakterystyczne cechy, które hodowcy umiejętnie wydobyli, tworząc odmiany o kwiatach przypominających miniaturowe azalie. Roślina ta cechuje się zwartym, pełnym i wzniesionym pokrojem, osiągając zazwyczaj od 25 do 45 centymetrów wysokości. Jej liście są sztywne, dłoniaste 

                                                       Pelargonium grandiflorum.eng

Pelargonium grandiflorum - Pelargonia wielkokwiatowa - Franse geranium

i wyraźnie ząbkowane, co stanowi doskonałe, gęste tło dla spektakularnych kwiatostanów, które prezentują się w zależności od odmiany w mniejszym, bądź w większym rozmiarze oraz w wielu odsłonach kolorystycznych.

                                            Główny okres kwitnienia pelargonii wielkokwiatowej przypada na wiosnę i wczesne lato, zazwyczaj od maja do lipca, choć przy odpowiedniej pielęgnacji proces ten może trwać znacznie dłużej. To, co wyróżnia ją na tle kuzynek, to przede wszystkim rozmiar i ubarwienie płatków – większość odmian posiada znacznie większe, często pofalowane i ozdobione ciemniejszymi plamami lub żyłkowaniem w centralnej części, co nadaje im niemal egzotyczny wygląd. Paleta barw rozciąga się od czystej bieli, przez subtelne pastele i róże, aż po głębokie burgundy i fiolety, czyniąc z każdej rośliny żywe dzieło sztuki.

Na naszej szerokości geograficznej pelargonia ta pełni podwójną rolę dekoracyjną, płynnie adaptując się

Musa basjoo - Bananowiec japoński - Japanse vezelbanaan

                                         Bananowiec japoński, pomimo swojej nazwy sugerującej pochodzenie z Japonii, wywodzi się z subtropikalnych regionów Chin, skąd przed wiekami trafił na archipelag japoński. Jest to roślina o niezwykle silnym ładunku egzotyki, która za sprawą swoich gigantycznych, soczysto zielonych liści i monumentalnego pokroju potrafi zmienić każdą przestrzeń w namiastkę tropikalnej dżungli. To właśnie ta spektakularna uroda sprawia, że polscy miłośnicy roślin podejmują wyzwanie jego uprawy na dwa zasadnicze sposoby: nasadzenia bezpośrednio w gruncie, jako 'ryzykowny element' ogrodowych przestrzeni oraz jako roślinę doniczkową, zdobiącą jasne wnętrza i w czasie lata tarasy. 

                                                                         Japanese banana.eng

Musa basjoo - Bananowiec japoński - Japanse vezelbanaan

                                             W Polsce uprawa bananowca bezpośrednio w gruncie jest zadaniem dla cierpliwych pasjonatów i wiąże się z dużymi nakładami pracy oraz niepewnym skutkiem. Choć gatunek ten jest uznawany za najbardziej mrozoodporny z rodzaju, nasze zimy zmuszają do budowania skomplikowanych konstrukcji izolacyjnych. Każdej jesieni należy usunąć liście, a pozostawiony niby pień i części podziemne solidnie zabezpieczyć, (styropian, folia drobno oczkowana itp., itd.). To sprawia, że po zdjęciu chroniących przed przemarzaniem osłon (przełom kwietnia i maja), roślina co roku musi startować od zera, rzadko osiągając w krótkim sezonie pełnię swoich możliwości. Walka z wilgocią i ryzykiem gnicia w czasie zimowania sprawia, że gruntowa uprawa bananowca japońskiego w naszej strefie klimatycznej jest raczej ogrodniczym eksperymentem niż gwarancją stabilnej dekoracji.

                                         Zdecydowanie bezpieczniejszym, bardziej satysfakcjonującym, efektywnym i efektownym rozwiązaniem jest prowadzenie Musa basjoo jako rośliny doniczkowej. W tym systemie

Pelargonium × hortorum - Pelargonia pasiasta, p. rabatowa - Geranium

                                    Pelargonium × hortorum - pelargonia pasiasta, pelargonia rabatowa, geranium muszkatel - to jedna z najbardziej wdzięcznych roślin ozdobnych, która powstała w wyniku celowego skrzyżowania dwóch afrykańskich gatunków: Pelargonium zonale x Pelargonium inquinans. Ze względu na swoje pochodzenie, w literaturze często spotyka się ją pod nazwą pelargonia pasiasta, co bezpośrednio nawiązuje do charakterystycznego, ciemniejszego pierścienia widocznego na blaszkach liściowych. Roślina ta charakteryzuje się wzniesionym, krzaczastym pokrojem oraz grubymi pędami, 

                                                                         Zonal geranium.eng

Pelargonium × hortorum - Pelargonia pasiasta, p. rabatowa - Geranium 

które z czasem mogą lekko drewnieć u podstawy. Głównym atutem tej grupy jest niezwykle długie i obfite kwitnienie, które w optymalnych warunkach trwa nieprzerwanie od maja aż do pierwszych jesiennych przymrozków. Kwiaty zebrane są w baldachowate kwiatostany osadzone na długich szypułkach, a ich gama kolorystyczna jest imponująca – obejmuje niemal wszystkie odcienie czerwieni, różu, łososia, a także czystą biel i odmiany dwubarwne. Dodatkowym walorem dekoracyjnym są odmiany o ozdobnych liściach, które oprócz wspomnianego pasiastego rysunku, mogą posiadać szerokie, białe lub żółte obrzeżenia, co czyni roślinę atrakcyjną nawet w przerwach między kwitnieniami.

                                          W naszym klimacie pelargonia rabatowa należy do grupy roślin niezimujących na zewnątrz, dlatego w ogrodach i na balkonach traktowana jest jako roślina sezonowa. Choć potrafi przetrwać letnie upały i okresowe niedobory wody, spadek temperatury poniżej zera jest dla niej rozwiązaniem 'ostatecznym'. Z tego powodu jesienią okazy z ogrodu należy przenieść do jasnych, chłodnych pomieszczeń, aby bezpiecznie doczekały wiosny. Warto jednak zaznaczyć, że gatunek ten doskonale odnajduje się również w całorocznej uprawie doniczkowej w mieszkaniu, zdobiąc