poniedziałek, 3 września 2018

Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim

                                    Śliwa domowa, śmiało możemy napisać, że ten gatunek jest jednym z bogatszych, jeśli chodzi o wybór pośród odmian i kultywarów. Choć sam wywodzi się ze skrzyżowania dwóch dzikich gatunków, to nad dalszą jego ewolucją od kilku stuleci dbają ogrodnicy, sadownicy, botanicy.


                                                        Prunus × domestica.eng
Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła


                               Śliwa domowa, o kształcie owoców kulistych, jajowatych, wydłużonych, zwężających się przy szypułce. Duże, średnie, drobniejsze; gdzie te smakowitości o kolorze: żółtym, zielonym, purpurowym, ciemnofioletowym, niebiesko czerwonym, czerwonym, ciemno niebieskim. Do tego wspomnijmy o wachlarzu smaków i aromatów: śliwy pełne słodyczy, deserowe, kwaskowe,
przypominające smakiem brzoskwinię. Zdecydowanie bogactwo wyboru. W powszechnej uprawie jest prowadzonych około 100 odmian (spośród dwóch tysięcy).
                              Na zdjęciach, dojrzewająca węgierka zwykła. Kiedy będzie już ten odpowiedni moment, aby się nią zajadać - miąższ soczysty kwaskowo słodki, o żółtozielonej barwie,.
Przed zjedzeniem, śliwki należy opłukać, obsuszyć. Jedzone bezpośrednio ze skórką, bądź bez. W środku wydłużonego owocu, zdrewniała pestka w której skrywa się nasienie.  Warto zapamiętać, jedzonych na surowo śliwek, nie popijamy wodą. Owoce zawierają duże ilości błonnika, który przyspiesza procesy trawienne (i to jest na wielki plus), ale gdy do żołądka dotrze w tym czasie  woda, ta 'mieszanka' może to skutkować bardzo złym samopoczuciem, bólem brzucha, biegunką.
Wiadomo także, że należy powstrzymywać się przed późnym wieczornym podjadaniem tych owoców. Będzie 'ciężko' na żołądku, o niewłaściwych godzinach dostarczymy do organizmu zbyt dużo cukru i trudno będzie nam zasnąć.
                               Śliwa domowa, jest owocem bardzo często wykorzystywanym do przygotowywania dżemów, marmolad, kompotów, soków. Wykorzystuje się ją w domowych kuchennych rewolucjach, jak i na skalę przemysłową. Nalewki, wina, dodatek do deserów, deserowe wydanie (na przykład, śliwki w czekoladzie), do ciast. Śliwki, można także poddać procesowi suszenia, bądź wędzenia, co wydłuża możliwość ich przechowywania.  Mogą wówczas także zimową porą, stanowić dodatek do mięsnych pieczeni, bigosu, pierogów.


Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła (IV)


                                       Śliwa domowa, nie należy do szczególnie wysokich drzew. Dorasta, w zależności od odmiany pomiędzy 6, a 10 metrami wysokości. Silnie rozbudowana bryła korzeniowa, dlatego robiąc, poza cięciem sanitarnym wczesną wiosną, cięcie pielęgnacyjne latem, nie usuwajmy zbyt dużej ilości pędów. Działajmy rozsądnie, korona musi dostarczyć korzeniom substancje odżywcze, bez nich roślina zaczyna chorować, obumierać.
                                   Wiosenne kwitnienie, to duża ilość białych pięciokrotnych niewielkich kwiatów. Czasami rozwijając się pierwsze przed liśćmi, czasami równo z nimi. Listki piłkowane, w kolorze głębokiej zieleni, o kształcie kulistym, bądź jajowatym.
                                  Śliwa domowa, to prawdziwa skarbnica, źródło witamin i substancji korzystnie wpływających na nasze zdrowie i samopoczucie. Witaminy:A,C,D,E a także te z grupy B; makroelementy: fosfor, magnez, wapń, sód, potas; mikroelementy: mangan, żelazo, miedź, jod, cynk.
                                      Z bardziej znanych odmian, należy na pewno zaprezentować:
* Węgierka zwykła. znana od dawna, pospolicie spotykana. O elipsoidalnym kształcie, z ciemnofioletową skórką (na zdjęciach).
* Śliwka brzoskwiniowa, duże owalne owoce (małe 'brzoskwinki'), skórka żółto różowa, miąższ także żółty, słodki, bardzo aromatyczny.
* Śliwka 'Opal', jedna z odporniejszych odmian deserowych na  mróz i na choroby; odmiana samopylna. Kwaskowato słodki smak miąższu, skrywa się w owalnych, niewielkich owocach pokrytych żółto różową skórką.
* Śliwka 'Renkloda Ulena', kuliste niewielkie owoce, skórka zielonożółta, u dojrzałych smakołyków - żółta. Podobnie jak barwa aromatycznego miąższu.
* Śliwka mirabelka, może być prowadzona w formie piennej, a także jako krzew. Dojrzałe owoce żółte, bądź ze skórką nabiegającą czerwienią. Smaczny, wonny miąższ.


Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim  
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła


                                      Przy uprawie, większość odmian śliwy domowej, doskonale odnajduje się, gdy posadzone na glebach zasobnych, próchnicznych, średnio żyznych. Drzewka poradzą sobie także w miej zasobnych miejscówkach, ale wówczas bardziej powinniśmy przyłożyć się do nawożenia. Podłoże przepuszczalne, jeśli takie nie jest, należy w otoczeniu drzewka wykopać kilka dołków, w 2/3 zasypać je kamykami, przykryć siatką i zasypać ziemią - nie można dopuścić, aby zbita, albo o wysokim stopniu nawodnienia ziemia 'wykańczała' te owocowe dobro.
                                   Tak więc, stała umiarkowana wilgotność podłoża. Drzewa wytrzymają czasową suszę, ale wiadomo, gdy nie podlejemy wodą, a słońce 'wejdzie na naprawdę wysokie obroty' przez wiele tygodni, roślina zahamuje rozwój.
                                Nawozimy specjalnymi mieszankami z przeznaczeniem do drzew owocujących; według wskazówek na etykiecie. Z początkiem wiosny, bądź w drugiej połowie jesieni, możemy podkarmić drzewko kompostem, humusem, krowiakiem. Nie przekopujemy tymi dobrami w bliskości pnia. Śliwa domowa, ma bogato rozbudowany system korzeniowy - równo z osią korony drzewa, co pół metra wykopujemy dołek, wsypujemy kompost, przyklepujemy.
                            Ekspozycja słoneczna. Młode sadzonki warto zabezpieczyć przed zimą, obsypując pień dodatkowym około 15 centymetrowym kopczykiem (kołderka). Na wiosnę zaleca się ściółkowanie (zmniejszone wyparowywanie, odchodzi odchwaszczanie).
                            Śliwa domowa, to przyjazna roślina, nie tylko  dla działkowca, czy dla sadownika. Mając ogromny wybór pośród jej odmian (mniejszych, większych; koloru, wielkości,smaku owoców), możemy którąś z nich wybrać do swojej zielonej przestrzeni. Przy odpowiedniej uprawie, na pewno będziemy bardzo zadowoleni z obfitego owocowania.



Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła





Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim  
(IV)






Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim  
(IV)






Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła






Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła






Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła







Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła







Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła







Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła









Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła







Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła




Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim





Prunus domestica - Śliwa domowa - Pruim
Prunus domestica var. pruneliana - Węgierka Zwykła (IV)







Prunus (soorten) - Śliwa (gatunki)  ( foto )


Przypisy:
Licencja: [CC-BY-SA 3.0 Deed]
https://en.wikipedia.org/wiki/Prunus_domestica
https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Aliwa_domowa
https://nl.wikipedia.org/wiki/Pruim

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz