wtorek, 28 maja 2024

Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver

                                   W uprawie wydmuchrzyca piaskowa, nazywana również wydmuchrzyca nadmorską,  rozgości się z wielkim sukcesem tam, gdzie większość naszych ogrodowych roślin miałaby problem z zaaklimatyzowaniem. Odpowiadają jej gleby suche, piaszczyste, przewiewne i przepuszczalne oraz słoneczne ekspozycje. Gdy co roku w sezonie coraz więcej upalnych dni i dla plantów wyraźnie odczuwalny brak równowagi hydrologicznej w glebie, wydmuchrzyca zyskuje w naszych oczach podwójnie. Do tego bezproblemowo zimuje, wpisuje się do grupy ogrodowych o szarych/srebrzystych eleganckich odsłonach i jest zimozielona, (czyli nie dość, że zdobi przez cały rok, to możemy potraktować ją

                                                                                             Sand ryegrass.eng

Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver

jako zadarniającą). Wszystkie zachwyty nad tą trwałą trawą mogą pęknąć jak bańka mydlana, jeśli zignorujemy informację, że mamy do czynienia z rośliną ekspansywną. Niekontrolowana, dzięki daleko sięgającym kłączom o budowie piętrowej, może zajmując coraz większą przestrzeń zdominować inne gatunki. Może, ale nie musi - jest kilka sposobów, aby poskromić jej apetyt na podboje. Najprościej posadzić ją w wkopanym w ziemię szerokim/głębokim pojemniku bez dna; kłącze będzie miało niezakłócony dostęp do gleby/wody, a jednocześnie wytyczone miejsce. (Przypomnienie:

podobne działania ze skrzypem zimowym). Gatunek posadzony bezpośrednio w podłożu, ale w miejscu, gdzie nie ma innych roślin i jest sporo przestrzeni do rozrastania; świetnie sprawdzi się jako naturalne umacnianie skarp, czy nasypów. Można do jej nasadzeń wykorzystać również donice ogrodowe. Tez materiału, który pozwoli wydmuchrzycy przetrwać bez uszczerbku w czasie trudnych zimowych uwarunkowań. Pojemnik z drożnym odpływem, aby nie zastawały nadwyżki deszczówki. Przepuszczalne podłoże, więc nie ma opcji, że zastająca/zamarzająca w kłączu woda doprowadzi do jego zgnilizny/zamierania.

                                   Blaszki liściowe wydmuchrzycy piaskowej są w szarozielonej tonacji, sztywne, trwałe (trudno je rozerwać). Grube i sztywne pędy wznoszą się  ponad metr/półtora metra nad ziemią;

Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver 

ich szczytową częścią są kłosowe kwiatostany, które nawet przy najmniejszym wietrze do ogrodu wnoszą poruszenie. Kwiatostany nadają się do zasuszenia, a później do ekspozycji w bukietach. Po zakończeniu kwitnienia warto pędy wyciąć, ten zabieg przełoży się na to, że listna szata dłużej będzie witalna. Przez zimę może stracić na swojej atrakcyjności, (w niektórych częściach kraju 'czupryna' będzie zasychała/przerzedzała się); jeśli tak się stanie, wówczas kwiecień - maj wszystkie źdźbła przycinamy nisko. Bardzo często nie ma potrzeby, aby przeprowadzać ten rodzaj pielęgnacji. 

                         Młodziki pozyskujemy z odłączenia części kłącza, (rosnącego tuż pod powierzchnią ziemi), albo z jesiennego podziału rośliny macierzystej. Taka kolejna korzyść, że dzięki podziałowi, odmłodzimy najstarszą roślinę. Odległość w nasadzeniach pomiędzy 0.4, a 0.6 metra. W temacie innych zabiegów, można śmiało napisać, niewiele roboty przy wydmuchrzycy. Oczywiście, przy ekstremalnej suszy warto rośliny te podlewać, a jeśli będą niezbyt wyrośnięte podsypać nawozem dedykowanym trawom. Choć w przypadku tego konkretnego gatunku, wygląda, że jałowe/mniej zasobne gleby to jest to, co lubią najbardziej. W końcu jako 'dzikusy' mają swoje siedliska na luźnych piaskach wydmowych (skutecznie utrzymują piasek).

Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver

To jedna z rodzimych traw polskiego wybrzeża. W stanie dzikim stanowi ona kluczowy, naturalny element flory wydmowej nad Bałtykiem, choć jej naturalny zasięg obejmuje szeroki pas wybrzeży Europy Północnej oraz Zachodniej. Ta pionierska roślina zasiedla najbardziej ekstremalne strefy nadmorskie, bezpośrednio sąsiadując z linią przypływu fal. Odnajduje się w miejscach niedostępnych dla innych gatunków, stając się fundamentem, na którym buduje się całe bogactwo przyrodnicze nadmorskich nizin.

                                                   Rola, jaką ten gatunek spełnia w ekosystemie wydmowym, jest wręcz nie do przecenienia pod względem fizjograficznym. Wydmuchrzyca piaskowa działa jak żywy, biologiczny inżynier wybrzeża i jest bezpośrednio odpowiedzialna za powstawanie tak zwanej wydmy białej. Jej potężne, głębokie i niezwykle rozgałęzione kłącza pełzną pod piaskiem na odległość wielu metrów, tworząc podziemną, gęstą sieć. Ta naturalna konstrukcja mechanicznie zatrzymuje wywiewany przez wiatr piasek, spaja go i trwale stabilizuje ruchome podłoże. Roślina ta dosłownie łapie ziarna piasku w swoje kępy,  zmuszając je do osiadania, co inicjuje proces budowania i wzrostu wałów wydmowych chroniących ląd.Wytrzymałość wydmuchrzycy piaskowej graniczy z biologicznym fenomenem, pozwalając jej znosić skrajne przeciwieństwa losu. 

                                              Roślina ta wykazuje absolutną odporność na permanentną suszę, wysokie zasolenie podłoża oraz ekstremalne wahania temperatur charakterystyczne dla otwartej plaży. Warstwa wosku na liściach nie tylko ogranicza transpirację drogocennej słodkiej wody, ale też odbija palące promienie słońca i izoluje tkanki od żrącej soli morskiej. Najbardziej niesamowita jest jednak jej relacja z sypkim podłożem: wydmuchrzyca uwielbia być zasypywana. Im grubszą warstwą piasku pokryje ją wiatr podczas sztormu, tym silniej stymuluje to jej kłącza do szybkiego wzrostu w górę, czyniąc ją rośliną praktycznie niezniszczalną w swoim naturalnym biotopie. Roślina ta posiada zdolność do częściowego magazynowania nadmiaru soli w starszych liściach. Gdy zasolenie staje się zbyt wysokie, najstarsze liście obumierają i usychają, w ten sposób oczyszczając i chroniąc młode, rozwijające się pędy przed toksycznym działaniem sodu.
                                                Kępy tej wydmuchrzycy drastycznie zmieniają warunki u stóp wydmy. Hamując porywy wiatru tuż przy ziemi, tworzą małe, spokojne nisze (tzw. mikrosiedliska). 
 
Leymus arenarius
Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver
Pasmo nadbrzeżne w Darłówku, Morze Bałtyckie
(V)

 
 
 
 
 
 
Leymus arenarius
Roślinność nadmorska w Polsce ( foto ) 
Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver
Pasmo nadbrzeżne w Darłówku, Morze Bałtyckie
(V)

 
 
 
 
 
 
Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver
Pasmo nadbrzeżne w Darłówku, Morze Bałtyckie
(V)
 
 
 
 
 
Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver
Pasmo nadbrzeżne w Darłówku, Morze Bałtyckie
(V)

 
 
 
 
 
 
Leymus arenarius - Wydmuchrzyca piaskowa, w. nadmorska - Zandhaver

 

 

   Trawiaste ( foto )


Przypisy:
https://en.wikipedia.org/wiki/Leymus_arenarius
https://www.vip-colors.com/2019/04/rosliny-trawiaste.html
https://pl.wikipedia.org/wiki/Wydmuchrzyca_piaskowa
https://nl.wikipedia.org/wiki/Zandhaver
https://www.vip-colors.com/2019/10/rosliny-ogrodowe-o-srebrnych-lisciach.html
https://www.vip-colors.com/2019/10/equisetum-hyemale-skrzyp-zimowy.html

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz