poniedziałek, 14 października 2019

Tricyrtis - Trójsklepka (gatunki) - Paddenlelie (soorten)

                                                 Trójsklepka, (ropuszy storczyk, ropusza lilia), to nieczęsto spotykane  maleństwo w naszych ogrodowych przestrzeniach. A szkoda, ponieważ jej barwne, zachwycające kształty, to kwietna biżuteria z wyższej półki. Rodzaj liczy 27 gatunków, z których kilka jest wykorzystywanych jako wieloletnie rośliny ozdobne w  barwnych strefach wypoczynku.


                                                                  Toad lilies.eng
Tricyrtis - Trójsklepka - Paddenlelie
Tricyrtis hirta - Trójsklepka owłosiona


                                  Przed globalnym ociepleniem, rośliny te kwitły jesienią. Ale, gdy termometr w letnich miesiącach rozgrzany do czerwoności i niestety brak równowagi hydrologicznej, ta bylina przyspiesza i z pączków delikatne kwiatuszki rozwijają się już od połowy lata. Gdy regularnie będziemy obrywali przekwitające ozdoby, wydłużymy czas kwitnienia nawet o kilka tygodni.
                               Pedy wzniesione, bądź delikatnie pochylające się; liście łodygowe, skrętoległe,
niemal siedzące, zwykle u nasady okalające łodygi. Kwiaty zebrane w kłos złożony, rzadziej w grono,  wzniesione lub rzadziej zwisłe. . Okwiat pojedynczy, dzwonkowaty lub trąbkowaty, sześć płatków. Listki okwiatu wolne, białe lub żółte z purpurowymi kropkami, zwykle dystalnie odgięte; zewnętrzne woreczkowate lub ostrogowate. U nasady trzech zewnętrznych listków okwiatu obecne są miodniki, tworzące kuleczkowate woreczki lub krótkie ostrogi. Pręciki osadzone u nasady listków okwiatu. Nitki pręcików lekko spłaszczone, proksymalnie nachylone ku sobie i tworzące krótką rurkę. Główki pręcików elipsoidalne. Zalążnia wąsko elopsoidalna, trzykomorowa. Szyjka słupka kolumnowa, zakończona wyraźnie trójklapowym, rozwartym znamieniem, niekiedy o rozszczepionych klapach (stąd nazwa rodzaju).  Kolor kwiatuszków jest najczęściej jasny z wieloma 'piegami ' . Można również spotkać odmiany o zabarwieniu pudrowym, różowym, słonecznym, bordowym, liliowym, czerwonym.


Tricyrtis formosana - Trójsklepka tajwańska
'Blue wonder'

                                     Optymalna ekspozycja, to tak zwany, jasny cień. W zbyt dużym zacienieniu, jak i na otwartej słonecznej wystawie - słabsze kwitnienie. Naturalnie rosnąc na terenach zalesionych, przywykła, że gleba nigdy nie jest sucha. Dlatego podłoże przynajmniej średnio żyzne, o odczynie delikatnie zakwaszonym, gdzie panuje jego umiarkowany stały stopień wilgotności. Aby roślina utrzymała się przez wiele lat, bardzo ważne jest to, aby ziemia była przepuszczalna. Drenaż to podstawa. Nie chcemy, aby zimowe mrozy, czy wiosenne roztopy, doprowadziły do tego, że nastąpi zastój wody i roślina nam wypadnie.
                                  Nowe egzemplarze pozyskujemy z wiosennego podziału części podziemnej. Lepsze wyniki, niż z wysiewu nasion (po tym, jak miną wiosenne przymrozki).
                                  Trójsklepka, mieni się wieloma kolorami, urocze wdzięczne pieguski. Jest nieczęsto spotykana. To wszystko czyni z niej wieloletnią ogrodową atrakcyjną roślinę.


Tricyrtis formosana - Trójsklepka tajwańska
'Blue wonder'
 

Tricyrtis formosana - Trójsklepka tajwańska
'Pink Freckles'







Tricyrtis formosana - Trójsklepka tajwańska
'Pink Freckles'





Tricyrtis hirta - Trójsklepka owłosiona







Tricyrtis hirta - Trójsklepka owłosiona





Przypisy:
Licencja: [CC-BY-SA 3.0 Deed]
https://pl.wikipedia.org/wiki/Tr%C3%B3jsklepka
https://en.wikipedia.org/wiki/Tricyrtis