sobota, 5 listopada 2016

Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny

                                                  Rodzaj słonecznik (Helianthus), obejmujący kilkadziesiąt gatunków pochodzących z Ameryki Północnej, to jedna z najbardziej rozpoznawalnych grup roślin, stanowiąca symbol energii słonecznej i witalności. Jego funkcja ozdobna jest nie do przecenienia - od monumentalnych, wysokich odmian o ogromnych kwiatostanach zdobiących wiejskie ogrody, po nowoczesne, karłowe formy doniczkowe o różnorodnej kolorystyce płatków, od cytrynowej żółci po głęboki kasztan. Równie istotna jest jego wartość użytkowa, gdyż słonecznik zwyczajny                                                                                                                 Sunflower.eng

Słonecznik zwyczajny,
Helianthus annuus - Słonecznik - Helianthus.nl

jest jedną z najważniejszych roślin oleistych na świecie, dostarczającą nie tylko cennych dla zdrowia nasion i wysokiej jakości oleju, ale także stanowiącą bogate źródło pożytku dla pszczół oraz wartościowy surowiec paszowy. Dzięki swojej zdolności do podążania za słońcem, zwanej heliotropizmem, oraz imponującemu tempu wzrostu, słonecznik jest rośliną, która w unikalny sposób łączy estetykę krajobrazu z praktycznym wykorzystaniem w przemyśle spożywczym i rolnictwie. Budowa morfologiczna. Charakteryzuje się potężną, grubą i owłosioną łodygą, która wypełniona jest lekkim rdzeniem i u odmian wysokich nie rozgałęzia się, wyrastając z głębokiego systemu palowego. Jego ogromne, sercowate liście o szorstkiej powierzchni osadzone są na długich ogonkach, tworząc gęstą masę zieloną zdolną do intensywnej transpiracji. Najbardziej charakterystycznym elementem budowy jest gigantyczny kwiatostan typu koszyczek, składający się z zewnętrznego okółka barwnych kwiatów języczkowych wabiących zapylacze oraz tysięcy rurkowatych kwiatów środkowych, które po zapyleniu przekształcają się w bogate w olej owoce – ziarniaki.
                                           Słonecznik zwyczajny, dzięki swojej monumentalnej sylwetce i energetycznym barwom, jest niezastąpionym elementem kompozycji o charakterze wiejskim, sielskim oraz naturalistycznym. Doskonale sprawdza się jako tło dla niższych roślin, tworząc naturalne, jednoroczne parawany i osłony przy płotach, murach czy altanach. Zaś odmiany karłowe (np. 'Teddy Bear'), 
                                
Słonecznik zwyczajny wartość użyteczna,
Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny
Kliknij na zdjęcie, wyraźny odczyt 

 
świetnie odnajdują się w kompozycjach z aksamitkami oraz heliotropem, tworząc gęste, kolorowe obwódki rabat lub efektowne nasadzenia w dużych donicach tarasowych. 
                                        W 'oryginalnym wydaniu', to jest wznosząc się na wysokościach - w zestawieniach ogrodowych słonecznik tworzy harmonijne duety z roślinami o podobnych wymaganiach siedliskowych i kontrastującej formie:

 * Z roślinami preriowymi. Wygląda spektakularnie w towarzystwie rudbekii, jeżówek (Echinacea) oraz ozdobnych traw, takich jak proso rózgowate, które łagodzą jego sztywny pokrój.
 * W kompozycjach kontrastowych. Intensywna żółć płatków idealnie komponuje się z niebieskimi i fioletowymi kwiatami ostróżek, szałwii omszonej czy przetacznika.
 * W warzywnikach ozdobnych. Zgodnie z zasadą „Trzech Sióstr”, tworzy funkcjonalną i estetyczną całość z dynią (która okrywa ziemię) oraz pnącą fasolą, która może wspinać się po jego mocnej łodydze.
                                           Uprawa słonecznika zwyczajnego wymaga przede wszystkim
pełnego nasłonecznienia oraz osłoniętego od wiatru stanowiska, które zapobiegnie łamaniu się wysokich łodyg. Roślina ta najlepiej rośnie na glebach żyznych, głęboko uprawionych i zasobnych w składniki pokarmowe, dlatego przed siewem warto zasilić podłoże kompostem lub obornikiem. Nasiona wysiewa się 
Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny

bezpośrednio do gruntu w drugiej połowie kwietnia lub maju, zachowując odstępy od 30 do 60 cm w zależności od docelowej wielkości odmiany. Ze względu na szybki przyrost biomasy, kluczowym zabiegiem pielęgnacyjnym jest regularne i obfite podlewanie, szczególnie w okresach suszy i podczas zawiązywania kwiatostanów, oraz systematyczne odchwaszczanie młodych siewek.  
                                               Odmiany użytkowe (jadalne) są selekcjonowane pod kątem wielkości kolubry oraz smaku ziarna. Popularny 'Ikar' wyróżnia się ogromnymi 'kapeluszami' i dużą zawartością białka, natomiast 'Sky scraper' osiąga imponującą wysokość (nawet 4 metry), dostarczając obfitych zbiorów ziarna do bezpośredniego spożycia.  
                                                 Atrakcyjne odmiany ozdobne, które zachwycają bogactwem barw i form kwiatostanów, często odbiegając od klasycznej żółci. * 'Teddy Bear'. Niska, karłowa odmiana o pełnych, "pluszowych" kwiatach, idealna do donic i na obwódki * 'Evening Sun'. Odmiana o zachwycających kwiatach w odcieniach miedzi, mahoniu i czerwieni, tworząca ciepły, jesienny nastrój. 
 
Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny


* 'Sunrich Orange'. Profesjonalna odmiana florystyczna, która nie produkuje pyłku, co czyni ją idealną do wazonów i bukietów * 'Vanilla Ice'. Subtelna odmiana o bladożółtych, niemal kremowych płatkach i ciemnym środku, doskonale pasująca do kompozycji naturalistycznych. 
                           
                                                    Słonecznik zwyczajny, to wyjątkowa roślina, która łączy w sobie potężny potencjał gospodarczy z niekwestionowaną wartością estetyczną. Jako kluczowy surowiec do produkcji oleju, wartościowa pasza oraz naturalny filtr oczyszczający glebę, stanowi fundament nowoczesnego rolnictwa, będąc jednocześnie jednym z najpiękniejszych akcentów w ogrodach sielskich i naturalistycznych. Jego uprawa jest stosunkowo prosta, a efekt końcowy - od imponujących rozmiarów po energetyczne barwy kwiatów – czyni go rośliną niezastąpioną zarówno w skali przemysłowej, jak i amatorskiej. Każdy gatunek ma swoją unikalną naturę. Słonecznik nie udaje róży, lecz w pełni wykorzystuje swój potencjał - rośnie wysoko, karmi pszczoły i oczyszcza ziemię (sprawdź -> Fitoremediacja w przydomowym ogrodzie, naturalny sposób na zdrową glebę). Słonecznik robi to "będąc sobą" i służąc całemu ekosystemowi.


Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny









Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny
Odmiana karłowa/niska

 

 

 



 
Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny

 
 
 
 
 



Helianthus annuus - Słonecznik zwyczajny




 
Przypisy:
https://en.wikipedia.org/wiki/Helianthus
https://pl.wikipedia.org/wiki/S%C5%82onecznik_zwyczajny
https://nl.wikipedia.org/wiki/Helianthus
Licencja: [CC-BY-SA 3.0 Deed]